Over dit artikel

Het coronavirus is uitgebroken in Nederland en naar verwachting zet de verspreiding zich voort. De overheid heeft maatregelen genomen om het virus in te dammen en verspreiding te beperken. Deze maatregelen raken de gehele maatschappij. Naast de zorginhoudelijke uitdagingen, leidt de crisis ook tot financiële onzekerheden.

In dit artikel beschrijven we de maatregelen die de Nederlandse Zorgautoriteit (Nza), Zorgverzekeraars Nederland (ZN) en Vereniging Nederlandse Gemeente (VNG) nemen, delen we praktijkvoorbeelden en leggen we uit hoe zorgorganisaties zo goed mogelijk om kunnen gaan met het registreren en declareren van zorguitval omwille van het virus.

Maatregelen van de NZa

Bron: NZa, 2020 en https://www.nza.nl/actueel/algemene-en-zorgspecifieke-vragen-coronavirus

  • Deadline kwaliteitsbudget van 1 april uitgesteld naar 1 mei 2020.
  • Nza zoekt per sector naar een passende oplossing voor zorgorganisaties die niet tijdig de nacalculatie in kunnen leveren.
  • Belemmeringen voor werken op afstand zijn weggenomen. Daarnaast wordt er op dit moment op landelijk niveau nagedacht over de omgang en het nadelige effect van de corona-uitbraak.
  • De NZa maakt een regeling voor extra kosten die vergelijkbaar is met de al bestaande BRMO-regel. Met de nieuwe regeling kunnen de extra kosten in de langdurige zorg worden vergoed. In verband met de ernst van de coronasituatie kan hier achteraf een beroep op worden gedaan.

Maatregelen ZN

Bron: Ondersteuning van zorgverzekeraars en zorgkantoren, 17 maart 2020 en https://www.zn.nl/actueel/nieuws/nieuwsbericht?newsitemid=4718100480

  • Voor zorgaanbieders van de basisinfrastructuur en zorg voor kwetsbaren geldt dat ZN een adequate bevoorschotting zal handhaven, conform de situatie vergelijkbaar zonder corona-uitbraak.
  • Extra kosten in het kader van de corona-aanpak, na (impliciete) goedkeuring in ROAZ- verband en in afstemming met de meest betrokken zorgverzekeraar door alle zorgverzekeraars worden vergoed.
  • Er wordt samen met zorgorganisaties naar een passende oplossing gezocht voor de gevolgen van onderbenutting van de capaciteit of verschuiving binnen het zorgaanbod. De inzet hierbij is dat de gevolgen van de coronacrisis voor de financiële positie in 2020 van zorgaanbieders wordt geneutraliseerd.

Tips voor aanbieders in de Wlz:

  • Breng actuele en potentiële leegstand en onderbenutting van capaciteit (intramuraal, extramuraal én dagbesteding) in kaart, houd deze bij en reken de financiële impact door.
  • Breng extra kosten die maatregelen voor het coronavirus met zich meebrengen in kaart. Meld deze dan via het VECOZO notitie/berichten verkeer (Management Team langdurige zorg, zorgkantoor VGZ).

Sociaal domein en maatregelen VNG

Het sociale domein lijkt hard te worden getroffen. In verschillende regio’s kondigen gemeentes aan zorg te stoppen, als deze door het coronavirus niet adequaat kan worden geleverd. Het VNG heeft aangekondigd richtlijnen op te stellen voor gemeenten en deze nog verder uit te werken. De oproep van VNG aan gemeentes is juist om de zorg aan zeer kwetsbare groepen te garanderen. Tot op heden zien we dat gemeentes hier verschillend mee omgaan. Hieronder volgen een aantal uitgangspunten van het VNG bij de onderhandelingen met de overheid.

  • Acute zorg en zorg in verblijfssetting moet doorgaan.
  • Gemeente houdt vinger aan de pols of deze zorg geleverd kan worden en wat daar voor nodig is
  • VNG is in gesprek met het Rijk voor een vergoeding van extra kosten die gemaakt moeten worden om zorg in het sociale domein in deze omstandigheden te kunnen blijven bieden. Denk hierbij aan hygiëne- en isolatiemaatregelen bijvoorbeeld.

De meeste gemeenten lijken coulant in prestatielevering door aanbieders. Gemeentes stralen hierin over het algemeen uit dat ze geen bekostiging terugtrekken. Hier wordt in de praktijk echter verschillend mee omgegaan. Twee voorbeelden:

Praktijkvoorbeeld 1: Gemeentes in de regio BOV en Kempen laten de keuze voor het voortzetten of stopzetten van zorg bij zorgaanbieders zelf en vragen hierbij de richtlijnen van RIVM in acht te nemen. Daarbij vragen zij aanbieders de impact voor cliënten, ketenpartijen en extra kosten inzichtelijk te maken.

Praktijkvoorbeeld 2: Trouw meldt op 19 maart dat gemeentes in de Bommelerwaard per direct de financiering van jeugdzorg en Wmo stoppen, waar deze door corona niet adequaat geleverd kan worden.

Liquiditeitstekorten in sociaal domein dreigen

VNG verwacht dat in het sociale domein op korte termijn grote liquiditeitsproblemen ontstaan door de onmogelijkheid tot het declareren van prestaties die niet geleverd zijn. Daar staat voor zorgaanbieders nu geen vergoeding tegenover.

Tips voor zorgaanbieders in het sociale domein:

  • Maak voor uw zorgorganisatie een impactanalyse op het sociale domein. Breng hierbij de potentiele onderbenutting van capaciteit, de financiële effecten van het stopzetten van zorg en de extra kosten voor maatregelen en de effecten op de liquiditeitspositie in kaart.
  • Stuur geen ‘stopberichten zorg’ richting gemeentes voor cliënten die tijdelijk geen zorg kunnen ontvangen.

Zorgregistratie en -declaratie

Tips voor zorgaanbieders voor de zorgregistratie en -declaratie

Het is als organisatie belangrijk om zorguitval goed te registreren en te monitoren om later eventueel beroep te kunnen doen op compensatie. Het is belangrijk om hier gedegen over na te denken, het systeem zo nodig in te richten en medewerkers op de hoogte te brengen van eventuele wijzigingen in de registratie. Hieronder volgen tips en adviezen over hoe om te gaan met het registreren van zorguitval. Deze zijn opgesplitst in verschillende zorgvormen. Hierin is rekeningen gehouden met het beperken van de administratieve last.

Intramurale zorg

Bij het ontstaan van lege kamers vanwege het coronavirus is het van belang dit goed te registreren. Dit kunt u het beste beleggen bij de afdeling die verantwoordelijk voor de wachtlijsten en plaatsingen. De vraag aan deze afdeling is om bij te houden wanneer leegstand ontstaat naar aanleiding van het virus. Het kan zijn dat cliënten meer afwezig zijn en elders verblijven. Het is belangrijk dat zorgmedewerkers deze afwezigheid goed registreren. Dit houdt het volgende in:

  • Wachtlijst maken en beheren bij leegstand vanwege het virus.
  • Afwezigheidsregistratie met juiste reden in voeren in het ECD. Het is goed om hiervoor een aparte reden van afwezigheid aan te maken als dit mogelijk is.

Dagbesteding (DB) en kinderdagcentra (KDC)

Op basis van de adviezen vanuit de overheid hebben veel organisaties besloten om de DB’s en KDC’s te sluiten. Het advies is om de registratie op de reguliere manier voort te zetten. Dit houdt in dat cliënten die niet aanwezig zijn op de locatie op “afwezig” gemeld worden in het ECD. Mochten er cliënten wel op locatie komen, dan kunnen zij zoals normaal op “aanwezig” gezet worden en worden gedeclareerd. Dit houdt het volgende in:

  • Geen zorg declareren als cliënten niet aanwezig zijn.
  • Systeem inrichten zodat ook afwezigheidsregistratie gemonitord kan worden zodat de reden van afwezigheid (corona-omstandigheden) kwantitatief uit het ECD te halen is. Om de impact van corona te kunnen verantwoorden is het van cruciaal belang de afwezigheid van cliënten in beeld te brengen zodat achteraf aangetoond kan worden wat de misgelopen omzet is.
  • Ga met de externe financier in overleg wat te doen met de omzetverliezen wegens het sluiten van de DB’s/KDC’s.

Dagbesteding intramuraal

Voor de woonlocaties waar cliënten ook dagbesteding ontvangen gaat de registratie op de reguliere manier.

  • Wegens het sluiten van DB/KDC locaties wordt veel zorg, die normaal op de dagbestedingslocatie wordt geleverd, verplaatst naar de intramurale setting (op de woonlocaties). Advies hierbij is om de dagbesteding die nu op de woonlocatie plaatsvindt goed vast te leggen (in rapportages) om aan te kunnen tonen dat de zorg wel is voortgezet. Hiermee is te onderbouwen dat de ZZP’s inclusief de dagbestedingsprestatie gedeclareerd wordt.

Ambulante zorg

Ook in de ambulante sector wordt zorg afgemeld of vooruitgeschoven. Om deze uren per cliënt in kaart te brengen, kan er voor gekozen worden om een nieuw product aan te maken dat niet declarabel is. Zorgpersoneel kan dan op deze code registeren als ze te maken krijgen met zorguitval. Dit product zal niet worden gedeclareerd.

  • Mogelijk nieuw product inrichten in systeem en ervoor zorgen dat u kunt monitoren.
  • Maak een ‘Dummy cliënt’ met de naam Corona aan (eventueel per team/regio). Medewerkers kunnen tijd registreren op deze cliënt en rapporteren welke werkzaamheden zijn verricht ter vervanging van de ‘reguliere werkzaamheden’. Op deze manier is het mogelijk later terug te zien hoeveel tijd per medewerker/team is ingezet ten gevolge van de coronamaatregelen.
  • Ambulante zorg wordt steeds meer op afstand geleverd: ear-to-ear in plaats van face-to-face. Ga met de financier in overleg of dit declarabel is, wat vastgelegd moet worden en hoe dit administratief te verwerken.

Andere oplossingsrichtingen voor inzicht

Zijn voorgaande punten (administratief) niet mogelijk wilt u als organisatie meer op hoofdlijnen werken? Dan is het ook mogelijk om te kijken naar de omzet op team/product/totaalniveau. Breng op hoofdlijnen in kaart hoeveel de omzet van een bepaalde zorgsoort de afgelopen maanden gemiddeld was. Mocht de omzet de aankomende maanden verminderen, dan kan deze vergeleken worden met het voorgaande gemiddelde om aan te tonen dat het coronavirus een negatieve impact heeft gehad op de omzet. U kunt proactief monitoren en signaleren met behulp van bijvoorbeeld BI tooling. Maak een aantal rapporten waarbij parameters duidelijk verschillen in kaart brengen (denk daarbij vooral aan de ambulante zorg en de dagbesteding).

Blijf op de hoogte! Meld u aan
voor de AAG Nieuwsbrief.

Aanmelden

Deel dit artikel

Meer weten over dit onderwerp? Neem contact met mij op!